Zasada 24 sekund oznacza, że drużyna mająca piłkę musi w ciągu 24 sekund oddać rzut, po którym piłka dotknie obręczy kosza. Limit dotyczy czasu czystej gry i ma utrzymać tempo meczu, uniemożliwiając długie przetrzymywanie piłki bez podejmowania akcji.
Jak działa zasada 24 sekund?
Od momentu uzyskania posiadania piłki zegar akcji odlicza 24 sekundy. Samo oddanie rzutu nie zawsze wystarcza. Piłka musi dotknąć obręczy. Rzut, który minie kosz i obręcz, nie zatrzymuje odliczania ani nie powoduje resetu zegara.
Po kontakcie piłki z obręczą zegar akcji zostaje wyzerowany i rozpoczyna nowe odliczanie, jeśli drużyna atakująca ponownie uzyska posiadanie. Trafienie do kosza także kończy akcję, choć po zdobyciu punktów piłkę przejmuje przeciwnik.
Jeżeli piłka zatrzyma się między obręczą a tablicą, nie traktuje się tego jako zwykłego rzutu zakończonego kontaktem z obręczą. Sędziowie rozstrzygają wtedy sytuację zgodnie z przepisami, zwykle przyznając piłkę według procedury rzutu sędziowskiego.
Po upływie 24 sekund rozlega się sygnał dźwiękowy. Nie przerywa on jednak gry automatycznie. W rozgrywkach prowadzonych według przepisów FIBA akcja zostaje zatrzymana po gwizdku sędziego, który potwierdza błąd.
Skutki błędu 24 sekund są następujące:
- Drużyna atakująca traci posiadanie piłki.
- Przeciwnicy otrzymują piłkę i wznawiają grę zgodnie z decyzją sędziów.
- Sędzia może potwierdzić błąd dopiero po ocenie sygnału zegara i sytuacji na boisku.
- Jeżeli sygnał zabrzmiał omyłkowo, gra może być kontynuowana.
Kiedy zegar akcji się resetuje?
| Sytuacja | Działanie zegara |
|---|---|
| Rzut dotyka obręczy | Reset do nowego posiadania zgodnie z przepisami |
| Faul obrońcy | Zatrzymanie gry, a dalsze ustawienie zegara zależy od rodzaju wznowienia i przepisów |
| Piłka opuszcza boisko | Zegar zatrzymuje się, lecz zwykle nie resetuje automatycznie |
| Upływ 24 sekund bez kontaktu z obręczą | Błąd 24 sekund i strata piłki |
W praktyce najważniejsza jest różnica między rzutem w kierunku kosza a rzutem, który rzeczywiście dotknął obręczy. Drużyna musi więc zakończyć akcję w sposób dający piłce szansę na kontakt z obręczą, a nie tylko wykonać podanie lub niecelny rzut w jej stronę.
Zasada wymusza szybkie decyzje w ataku i wpływa na taktykę całej drużyny. Ostateczną decyzję o przerwaniu gry po sygnale zegara podejmuje sędzia, a nie samo urządzenie.
